Schriftelijke vraag aan Frank Vandenbroucke, Viceminister-president van de Vlaamse regering, Vlaams minister van werk, onderwijs en vorming betreffende destudietoelagen voor leefloners met een creditcontract in het hoger onderwijs. (28-02-08)

Sinds het Flexibiliseringsdecreet werkt men in het Vlaamse hoger onderwijs met diploma-credit- en examencontracten. Bovendien is de regeling voor studietoelagen aangepast aan die nieuwe benadering.
Anderzijds echter maakt een aantal studenten (ongeveer 1.600 op dit moment) gebruik van het leefloon, zoals geregeld in de (federale) wet van 26 mei 2002 betreffende het recht op maatschappelijke integratie.

Blijkbaar is die federale wet nog niet aangepast aan de meer flexibele manieren van studeren en wordt daar als voorwaarde voor het leefloon nog gewerkt met een voltijdse studie.
De Vlaamse Vereniging van Steden en Gemeenten is voorstander van studeren als een voltijdse activiteit, met het vooruitzicht op integratie in de samenleving en strikte controle op de studievoortgang.  In principe dus het diplomacontract, maar in bepaalde gevallen moet het ook mogelijk zijn een creditcontract in aanmerking te nemen. Daarvoor zou de federale wet aangepast moeten worden, maar er is gelijk ook een element relevant, dat tot de Vlaamse bevoegdheid behoort. Met name worden nu in de regelgeving op de studietoelagen creditcontracten nog uitgesloten. Wel is een studietoelage mogelijk voor een student met een diplomacontract die inschrijft voor minimaal 30 studiepunten.

Gelet op de strenge OCMW-benadering kan het niet de bedoeling zijn dat het OCMW voor studenten die recht hebben op een leefloon, ook de studiekosten moet dragen doordat ze nu nog uitgesloten zijn van een studietoelage.

Vragen :

1. Heeft de minister totnogtoe al signalen gekregen over studenten met een leefloon, die in moeilijkheden komen enerzijds doordat de federale wetgeving i.v.m. het leefloon nog niet aangepast is aan het Flexibiliseringsdecreet en anderzijds doordat creditcontracten nog niet in aanmerking komen voor een studietoelage? Zo ja, heeft de minister daarover al gesproken met betrokken actoren?
2. Ziet de minister mogelijkheden om door ook studietoelagen mogelijk te maken voor studenten met een creditcontract een bijdrage te leveren aan de moeilijke situatie van sommige studenten met een leefloon? Of meent hij dat de al bestaande mogelijkheid van een studietoelage voor iemand met een diplomacontract van 30 (of meer) studiepunten al een voldoende oplossing is voor het merendeel van de mogelijke gevallen?

ANTWOORD

1. Er zijn mij geen concrete klachten bekend van studenten met een leefloon die in moeilijkheden komen omdat de federale wetgeving met betrekking tot het leefloon nog niet aan het Flexibiliseringsdecreet is aangepast of omdat zij niet in aanmerking komen voor een studietoelage omdat zij studeren met een creditcontract.

Voor wat de toekenning van studietoelagen betreft, kan ik ter illustratie de volgende cijfers geven:

• In het academiejaar 2006-2007 werd van 57 studenten de aanvraag afgewezen omdat zij ingeschreven waren met een creditcontract. Geen enkele van deze studenten is terug te vinden in de categorieën van alleenstaande, gehuwde of zelfstandige studenten die uitsluitend over een leefloon als bestaansmiddel beschikken.
• De 138 behandelde aanvragen van alleenstaande studenten van wie het inkomen uitsluitend uit een leefloon bestaat, waren allemaal ontvankelijk. Bij de zelfstandige studenten beschikten er 250 enkel over een leefloon; van 8 studenten werd de aanvraag afgewezen om andere redenen dan “studeren met een studiecontract”, aan 242 studenten werd een toelage toegekend. Van de 45 behandelde aanvragen van gehuwde studenten die uitsluitend van een leefloon genieten, kwamen er 42 in aanmerking voor betoelaging.

Mochten er zich voor bepaalde studenten met een leefloon toch acute problemen voordoen, bijvoorbeeld doordat voor het toekennen van een leefloon regels gehanteerd worden die niet zijn aangepast aan de nieuwe context van een geflexibiliseerd hoger onderwijs, dan ben ik uiteraard wel bereid om samen met de bevoegde overheden na te gaan welke oplossingen mogelijk zijn.

2. Dat een student met een diplomacontract moet studeren om voor een studietoelage in aanmerking te komen, is een vereiste die de decreetgever uitdrukkelijk heeft gewild. Die vereiste was gemotiveerd vanuit het oogpunt van de studievoortgang en het verkrijgen van een zekere maatschappelijke return (zie daarvoor ook de Memorie van Toelichting bij het studiefinancieringsdecreet van 2004, waarin voor het eerst melding wordt gemaakt van de verschillende types contracten in de context van studiefinanciering).

Een creditcontract is in principe niet gericht op het behalen van een diploma, maar op het behalen van credits voor een aantal opleidingsonderdelen. In de hierboven aangehaalde cijfers zie ik geen grond om dit naar aanleiding van de specifieke situatie van studenten met een leefloon aan te passen.